Aerobars en ligsturen naadloos integreren met je elektronische gravel setup
Stel je voor: je fietst over een gravelweggetje, de zon gaat onder en je hebt nog 50 kilometer te gaan. Je rug begint te zeuren, je nek is stijf.
Je hebt spijt dat je die comfortabele ligpositie van je racefiek hebt ingeruild voor de standaard gravelhouding. Waarom eigenlijk? Je gravelbike is de ultieme avonturier, maar met een beetje slimme integratie kun je 'm ook de ultieme langeafstandskiller maken. Het integreren van aerobars en een ligstuur in je elektronische setup is de sleutel tot dat ultieme comfort en die broodnodige snelheid.
Waarom zou je eigenlijk aerobars op een gravelbike zetten?
Het voelt misschien alsof je een mountainbike gaat uitrusten met een racestuur, maar de voordelen zijn enorm, vooral voor de serieuze gravelaar.
Je wisselt constant van ondergrond en houding, en aerobars bieden een derde, cruciale optie. Op de vlakke stukken, de asfaltstroken tussen de singletracks door, schuil je letterlijk achter je eigen stuur.
Luchtweerstand is op die snelheden je grootste vijand. Met aerobars creëer je een kleiner frontaal oppervlak. De cijfers liegen niet: je kunt tot 10 tot 15% aan luchtweerstand besparen. Dat betekent dat je op de lange rechte stukken aanzienlijk harder gaat met dezelfde energie.
Maar het echte geheim is comfort. Tijdens ultra gravel events zoals de Traka of de River Trail is het hebben van drie verschillende handposities goud waard.
Je schuift heen en weer tussen de bovenkant van je stuur, de hood en de aerobars. Die laatste positie ontlast je rug en nek enorm. Je gewicht rust op je armen en heupen, niet op je polsen. Na 200 kilometer voel je het verschil.
De digitale verbinding: Elektronisch schakelen vanaf de aerobars
Als je eenmaal de keuze maakt voor een ligstuur, moet je bedenken hoe je gaat schakelen en remmen.
Je wilt natuurlijk niet je handen van de pads halen om te schakelen. Hier komt de magie van elektronische groepen om de hoek kijken.
Ze maken draadloze oplossingen mogelijk die je cockpit superschoon houden. Voor de SRAM-fans onder ons is het leven simpel. De AXS-technologie is draadloos en extreem modulair. Je kunt losse, kleine drukknopjes kopen, de zogenaamde 'Blips'.
Deze kun je monteren op de uiteinden van je aerobars of op speciale mounts die je op de armpads bevestigt.
Je hebt geen kabels nodig. Druk met je duim om te schakelen, zonder je houding te veranderen. Je kunt ze zelfs zo programmeren dat ze remmen, mocht je dat willen.
Shimano GRX Di2 werkt net iets anders, maar is minstens zo effectief. Hier loopt er wel een kabeltje van de shifter naar de motor in je derailleur.
Je kunt de bedieningshendels van je aerobars (die vaak van merken als Profile Design of Bontrager zijn) aansluiten op je hoofdshifter of rechtstreeks op de batterij, afhankelijk van je setup.
Het vereist wat bedrading, maar met een beetje vindingrijkheid en kabeltjes van de juiste lengte (meestal rond de 350mm) werk je alles netjes weg.
De praktische montage: Van stuur tot armpad
Het monteren zelf is vaak een koud kunstje, maar de voorbereiding is key.
Je kunt niet zomaar elke aerobar op elke gravelbike monteren. De meeste gravelsturen hebben een standaard diameter van 31.8mm waar de stuurpen het stuur vastklemmt. De meeste aerobarklemmen sluiten hier naadloos op aan.
Een valkuil is de ruimte voor je stuurtassen. Veel gravelaars hangen hun spullen aan het stuur.
Een ligstuur neemt ruimte in. Je moet dus goed kijken naar de breedte van je aerobar-uiteinden en de beugels.
Sommige systemen, zoals die van Redshift Sports, hebben Quick-Release klemmen waardoor je de aerobars er in een handomdraai afhaalt voor een race zonder tassen. Anderen vereisen dat je je tassen misschien iets smaller moet kiezen of op de fietsdraagborden moet monteren. Qua materiaal en gewicht zit er een wereld van verschil. Een simpele aluminium set van merken als Profile Design (zoals de Sonic of T2+) weegt rond de 400-500 gram en kost tussen de €100 en €200.
Ga je voor carbon, bijvoorbeeld een Zipp SL-70 Aero of een set van Canyon, dan zit je al gauw op een prijs van €300 tot €600, maar bespaar je 150 tot 200 gram. Het is een kwestie van budget en prioriteit.
Het juiste gevoel: Afstellen en bikefitting
Een verkeerd afgestelde aerobar is erger dan geen aerobar. Je zit dan in een verkrampte houding die je rug en schouders belast.
Het doel is een ontspannen, gestrekte houding die je lang vol kunt houden.
Begin met de hoogte van de armpads. Ze moeten je gewicht dragen zonder dat je bovenlichaam omkruipt. In het begin mogen ze best wat hoger staan, zodat je wennen aan de houding.
Later kun je ze verlagen voor een agressievere, aerodynamischere pose. De afstand tot het stuur (de reach) bepaal je door de lengte van de beugels. Te kort en je knieën stoten tegen de armpads. Te lang en je rekt je te ver.
Vergeet je zadelpositie niet. Als je voorover buigt, schuift je zwaartepunt naar voren.
Je zadel moet vaak een klein stukje naar voren of je stuurpen moet korter om je gewicht boven de trappers te houden. Dit is waar een bikefit essentieel is. Een goede fitter kijkt naar de totale geometrie van je fiets en hoe de aerobars daarin passen, rekening houdend met je gravelgeometrie die vaak iets langer en lager is dan een racefiets.
Veelgestelde vragen over aerobars op gravel
De wereld van gravel is soms onduidelijk. Daarom hieronder een snelle lijst met vragen die we vaak voorbij zien komen. Uiteindelijk draait het allemaal om het maximaliseren van je fietsplezier. Door je elektronische setup slim te combineren met aerobars, maak je van je gravelbike een machine die elk terrein aankan, van sprintje tot ultra-avontuur.
- Passen aerobars op elk gravel stuur? Helaas niet. Sturen met een extreem platte bovenkant (flat bar) of met veel backsweep (naar boven gebogen uiteinden) zijn vaak niet compatibel. Je hebt een stuur nodig met een ronde, vlakke sectie om de klem te bevestigen.
- Hoe schakel je met SRAM AXS vanaf de aerobars? Je koopt losse SRAM eTap Blips. Deze klik je in de kabel van je shifter (die op de hoofdshifters zit) en je monteert ze met tie-wraps of speciale mounts op de uiteinden van je aerobars.
- Zijn aerobars toegestaan in gravel races? Dit verschilt per race. Bij de grote jongens als Unbound Gravel zijn ze sinds 2023 verboden voor de elite mannen en vrouwen. Bij meerder tochten en recreatieve rides zijn ze wel toegestaan. Check altijd het reglement.
- Hoeveel weegt een gemiddeld ligstuur voor gravel? Een aluminium setje zit op 400-500 gram. Ga je voor lichtgewicht carbon, dan kom je uit op 200-300 gram, maar betaal je wel het dubbele.
- Kan ik een stuurtas gebruiken met aerobars? Ja, absoluut. Merken als Apidura en Revelate Designs hebben speciale 'bentozen' die je vastmaakt aan de armpads of tussen de beugels. Er zijn zelfs speciale adapters om je stuurtas stabiel te houden zonder dat die tegen je knieën aan komt.